رفتن به محتوا

فصل ۱. مقدمه (Introduction)

وایرشارک (Wireshark) یک تحلیلگر بسته‌های شبکه (Network Packet Analyzer) است. یک تحلیلگر بسته‌های شبکه، داده‌های بسته‌های ضبط‌شده را با بیشترین جزئیات ممکن نمایش می‌دهد.

می‌توانید یک تحلیلگر بسته‌های شبکه را مانند یک دستگاه اندازه‌گیری برای بررسی آنچه در درون یک کابل شبکه می‌گذرد در نظر بگیرید؛ درست همان‌طور که یک متخصص برق از یک ولت‌متر برای بررسی آنچه در درون یک کابل برق می‌گذرد استفاده می‌کند (البته در سطحی بالاتر).

در گذشته، چنین ابزارهایی یا بسیار گران‌قیمت بودند، یا انحصاری (Proprietary)، و یا هر دو. با این حال، با ظهور وایرشارک، این وضعیت تغییر کرده است. وایرشارک به‌صورت رایگان در دسترس است، متن‌باز (Open Source) است و یکی از بهترین تحلیلگرهای بسته موجود در دنیای امروز به شمار می‌رود.

۱.۱.۱. برخی از اهداف مورد نظر

Section titled “۱.۱.۱. برخی از اهداف مورد نظر”

در ادامه برخی از دلایلی که افراد از وایرشارک استفاده می‌کنند آورده شده است:

  • مدیران شبکه از آن برای عیب‌یابی مشکلات شبکه استفاده می‌کنند
  • مهندسان امنیت شبکه از آن برای بررسی مشکلات امنیتی استفاده می‌کنند
  • مهندسان تضمین کیفیت (QA) از آن برای راستی‌آزمایی و بررسی برنامه‌های کاربردی شبکه استفاده می‌کنند
  • توسعه‌دهندگان از آن برای اشکال‌زدایی (Debug) پیاده‌سازی پروتکل‌ها استفاده می‌کنند
  • افراد از آن برای یادگیری سازوکارهای داخلی پروتکل‌های شبکه استفاده می‌کنند

وایرشارک در بسیاری از موقعیت‌های دیگر نیز می‌تواند راهگشا باشد.

موارد زیر برخی از ویژگی‌های پرشماری هستند که وایرشارک فراهم می‌کند:

  • در دسترس برای سیستم‌های UNIX و Windows.
  • ضبط (Capture) زنده داده‌های بسته‌ها از یک رابط شبکه (Network Interface).
  • باز کردن (Open) فایل‌های حاوی داده‌های بسته ضبط‌شده با tcpdump/WinDump، وایرشارک و بسیاری از برنامه‌های دیگر ضبط بسته.
  • درون‌ریزی (Import) بسته‌ها از فایل‌های متنی حاوی خروجی‌های هگزادسیمال (Hex Dumps) داده‌های بسته.
  • نمایش بسته‌ها همراه با اطلاعات بسیار دقیق و مفصل پروتکل.
  • ذخیره (Save) داده‌های بسته‌های ضبط‌شده.
  • برون‌ریزی (Export) برخی یا تمام بسته‌ها در تعدادی از فرمت‌های فایل ضبط (Capture File Formats).
  • فیلتر کردن بسته‌ها بر اساس معیارهای متعدد.
  • جستجو به دنبال بسته‌ها بر اساس معیارهای متعدد.
  • رنگ‌آمیزی (Colorize) نمایش بسته‌ها بر اساس فیلترها.
  • ایجاد آمارهای (Statistics) گوناگون.
  • … و بسیاری امکانات دیگر!

با این حال، برای درک واقعی قدرت آن باید شروع به استفاده از آن کنید.

شکل ۱.۱، «وایرشارک بسته‌ها را ضبط می‌کند و به شما امکان می‌دهد محتوای آن‌ها را بررسی کنید.» وایرشارک را در حالی نشان می‌دهد که تعدادی بسته را ضبط کرده و منتظر است تا شما آن‌ها را بررسی نمایید.

شکل ۱.۱. وایرشارک بسته‌ها را ضبط می‌کند و به شما امکان می‌دهد محتوای آن‌ها را بررسی کنید.

شکل ۱.۱. وایرشارک بسته‌ها را ضبط می‌کند و به شما امکان می‌دهد محتوای آن‌ها را بررسی کنید.

۱.۱.۳. ضبط زنده از رسانه‌های شبکه بسیار متنوع

Section titled “۱.۱.۳. ضبط زنده از رسانه‌های شبکه بسیار متنوع”

وایرشارک می‌تواند ترافیک را از انواع بسیار متنوعی از رسانه‌های شبکه (Network Media)، از جمله اترنت (Ethernet)، شبکه محلی بی‌سیم (Wireless LAN)، بلوتوث (Bluetooth)، یواس‌بی (USB) و غیره ضبط کند. انواع رسانه خاصی که پشتیبانی می‌شوند ممکن است تحت تأثیر عوامل متعددی از جمله سخت‌افزار و سیستم‌عامل شما محدود شوند. نمایی کلی از انواع رسانه‌های پشتیبانی‌شده را می‌توانید در نشانی https://wiki.wireshark.org/CaptureSetup/NetworkMedia مشاهده کنید.

۱.۱.۴. درون‌ریزی فایل‌ها از بسیاری از برنامه‌های ضبط دیگر

Section titled “۱.۱.۴. درون‌ریزی فایل‌ها از بسیاری از برنامه‌های ضبط دیگر”

وایرشارک می‌تواند فایل‌های ضبط بسته حاصل از تعداد زیادی از برنامه‌های ضبط را باز کند. برای مشاهده فهرستی از فرمت‌های ورودی، بخش ۵.۲.۲، «فرمت‌های فایل ورودی» را ببینید.

۱.۱.۵. برون‌ریزی فایل‌ها برای بسیاری از برنامه‌های ضبط دیگر

Section titled “۱.۱.۵. برون‌ریزی فایل‌ها برای بسیاری از برنامه‌های ضبط دیگر”

وایرشارک می‌تواند بسته‌های ضبط‌شده را در فرمت‌های متعددی، از جمله فرمت‌های مورد استفاده توسط سایر برنامه‌های ضبط، ذخیره کند. برای مشاهده فهرستی از فرمت‌های خروجی، بخش ۵.۳.۲، «فرمت‌های فایل خروجی» را ببینید.

۱.۱.۶. کالبدشکاف‌های (Dissectors) پروتکل فراوان

Section titled “۱.۱.۶. کالبدشکاف‌های (Dissectors) پروتکل فراوان”

کالبدشکاف‌های پروتکل (Protocol Dissectors یا همان رمزگشاها / Decoders که در سایر محصولات به این نام شناخته می‌شوند) برای تعداد بسیار زیادی از پروتکل‌ها وجود دارند: بخش B.5.3، «پوشه موقت ویندوز» را ببینید.

۱.۱.۷. نرم‌افزار متن‌باز

Section titled “۱.۱.۷. نرم‌افزار متن‌باز”

وایرشارک یک پروژه نرم‌افزاری متن‌باز است و تحت مجوز عمومی همگانی گنو (GPL) منتشر می‌شود. شما می‌توانید آزادانه از وایرشارک روی هر تعداد رایانه‌ای که مایل باشید استفاده کنید، بدون آنکه نگران کلیدهای مجوز (License Keys) یا هزینه‌ها و موارد مشابه باشید. افزون بر این، تمامی کدهای منبع (Source Code) به‌صورت رایگان تحت مجوز GPL در دسترس هستند. به همین دلیل، افزودن پروتکل‌های جدید به وایرشارک برای افراد بسیار آسان است، چه به‌صورت افزونه (Plugin) و چه به‌صورت توکار در کد منبع، و کاربران اغلب این کار را انجام می‌دهند!

۱.۱.۸. آنچه وایرشارک نیست

Section titled “۱.۱.۸. آنچه وایرشارک نیست”

در اینجا برخی از مواردی که وایرشارک ارائه نمی‌دهد آورده شده است:

  • وایرشارک یک سیستم تشخیص نفوذ (Intrusion Detection System) نیست. هنگامی که فردی کارهای عجیبی روی شبکه شما انجام می‌دهد که مجاز به انجام آن‌ها نیست، وایرشارک به شما هشدار نخواهد داد. با این حال، اگر اتفاقات عجیبی رخ دهد، وایرشارک ممکن است به شما کمک کند تا متوجه شوید واقعاً چه چیزی در جریان است.
  • وایرشارک چیزها را در شبکه دستکاری نمی‌کند، بلکه تنها موارد را از روی آن «اندازه‌گیری» می‌کند. وایرشارک بسته‌ای روی شبکه ارسال نمی‌کند یا کارهای فعال دیگری انجام نمی‌دهد (به استثنای تفکیک نام دامنه یا همان Domain Name Resolution، که آن هم قابل غیرفعال‌سازی است).

۱.۲. وایرشارک را از کجا دریافت کنیم

Section titled “۱.۲. وایرشارک را از کجا دریافت کنیم”

شما می‌توانید آخرین نسخه برنامه را از وب‌سایت وایرشارک به نشانی https://www.wireshark.org/download.html دریافت کنید. صفحه دانلود باید به‌طور خودکار نسخه مناسب برای پلتفرم شما را برجسته کرده و شما را به نزدیک‌ترین سرور آینه (Mirror) هدایت کند. فایل‌های نصبی رسمی ویندوز و macOS توسط Wireshark Foundation با استفاده از گواهی‌های معتبر در آن پلتفرم‌ها امضا شده‌اند. فایل‌های نصبی macOS علاوه بر این، دارای تأییدیه رسمی اپل (Notarized) نیز هستند.

معمولاً هر شش هفته یک‌بار، نسخه جدیدی از وایرشارک در دسترس قرار می‌گیرد.

اگر می‌خواهید از انتشار نسخه‌های جدید وایرشارک مطلع شوید، باید در فهرست پستی (Mailing List)‏ wireshark-announce مشترک شوید. جزئیات بیشتر را در بخش ۱.۷.۵، «فهرست‌های پستی» خواهید یافت.

هر نسخه منتشرشده شامل فهرستی از هش‌های فایل (File Hashes) است که به فهرست پستی wireshark-announce ارسال شده و در فایلی با نام SIGNATURES-x.y.z.txt قرار داده می‌شود. پیام‌های اطلاع‌رسانی در نشانی https://lists.wireshark.org/archives/wireshark-announce/ بایگانی می‌شوند و فایل‌های SIGNATURES را می‌توان در نشانی https://www.wireshark.org/download/src/all-versions/ یافت. هر دوی این موارد با GPG امضا شده‌اند و شامل دستورالعمل‌های راستی‌آزمایی برای ویندوز، لینوکس و macOS هستند. همان‌طور که در بالا اشاره شد، شما همچنین می‌توانید فایل‌های دانلودشده را در ویندوز و macOS با استفاده از قابلیت‌های اعتبارسنجی امضای کد (Code Signature Validation) در آن سیستم‌ها بررسی و تأیید کنید.

۱.۳. نیازمندی‌های سیستم

Section titled “۱.۳. نیازمندی‌های سیستم”

میزان منابعی که وایرشارک نیاز دارد به محیط شما و اندازه فایل ضبطی (Capture File) که در حال تحلیل آن هستید بستگی دارد. مقادیر زیر باید برای فایل‌های ضبط کوچک تا متوسط که حداکثر چند صد مگابایت هستند مناسب باشند. فایل‌های ضبط بزرگ‌تر به حافظه (RAM) و فضای دیسک بیشتری نیاز خواهند داشت.

[Note]
شبکه‌های شلوغ به معنای فایل‌های ضبط بزرگ هستند

یک شبکه پرترافیک می‌تواند فایل‌های ضبط بسیار حجیمی تولید کند. ضبط ترافیک حتی در یک شبکه ۱۰۰ مگابیتی می‌تواند در مدت‌زمانی کوتاه، صدها مگابایت داده ضبط‌شده ایجاد نماید. استفاده از رایانه‌ای با پردازنده سریع و مقدار زیادی حافظه و فضای دیسک همواره ایده خوبی است.

اگر وایرشارک با کمبود حافظه مواجه شود، متوقف شده و کرش (Crash) خواهد کرد. برای مشاهده جزئیات و راه‌حل‌های جایگزین به https://wiki.wireshark.org/KnownBugs/OutOfMemory مراجعه کنید.

اگرچه وایرشارک از یک پردازش (Process) مجزا برای ضبط بسته‌ها استفاده می‌کند، اما تحلیل بسته‌ها تک‌رشته‌ای (Single-threaded) است و بهره چندانی از سیستم‌های چند-هسته‌ای نخواهد برد.

۱.۳.۱. مایکروسافت ویندوز (Microsoft Windows)

Section titled “۱.۳.۱. مایکروسافت ویندوز (Microsoft Windows)”

وایرشارک باید از هر نسخه ویندوزی که همچنان در بازه زمانی پشتیبانی تمدیدشده (Extended Support Lifetime) خود قرار دارد پشتیبانی کند. در زمان نگارش این متن، این موارد شامل Windows 11، 10، Server 2022، Server 2019 و Server 2016 است. همچنین موارد زیر مورد نیاز است:

  • بسته Universal C Runtime. این مورد به همراه Windows 10 و Windows Server 2019 عرضه می‌شود و در نسخه‌های قدیمی‌تر، در صورت فعال بودن Microsoft Windows Update، به‌طور خودکار نصب می‌گردد. در غیر این صورت باید بسته KB2999226 یا KB3118401 را نصب کنید.
  • هر پردازنده مدرن ۶۴ بیتی Intel یا Arm.
  • ۵۰۰ مگابایت حافظه RAM آزاد. فایل‌های ضبط بزرگ‌تر به RAM بیشتری نیاز دارند.
  • ۵۰۰ مگابایت فضای دیسک آزاد. فایل‌های ضبط به فضای دیسک اضافی نیاز دارند.
  • هر نمایشگر مدرن. وضوح تصویر ۱۲۸۰ × ۱۰۲۴ یا بالاتر توصیه می‌شود. وایرشارک در صورت در دسترس بودن، از وضوح‌های HiDPI یا Retina استفاده خواهد کرد. کاربران حرفه‌ای استفاده از چند مانیتور را مفید خواهند یافت.
  • یک کارت شبکه پشتیبانی‌شده برای ضبط ترافیک:

نسخه‌های قدیمی‌تر ویندوز که خارج از پنجره پشتیبانی چرخه عمر تمدیدشده مایکروسافت قرار دارند، دیگر پشتیبانی نمی‌شوند. پشتیبانی از این سیستم‌ها به دلیل شرایط خارج از کنترل ما، مانند کتابخانه‌های شخص ثالثی که به آن‌ها وابسته هستیم یا به دلیل قابلیت‌های ضروری که تنها در نسخه‌های جدیدتر ویندوز وجود دارند (نظیر امنیت سخت‌افزاری/نرم‌افزاری تقویت‌شده یا مدیریت حافظه)، اغلب دشوار یا غیرممکن است.

  • وایرشارک 4.6 آخرین شاخه انتشار (Release Branch) بود که به‌طور رسمی از Windows 10 نسخه 1809 و Windows Server 2019 پشتیبانی کرد.
  • وایرشارک 4.4 آخرین شاخه انتشار بود که به‌طور رسمی از Windows 10 نسخه 1607 و Windows Server 2016 پشتیبانی کرد.
  • وایرشارک 4.0 آخرین شاخه انتشار بود که به‌طور رسمی از Windows 8.1 و Windows Server 2012 پشتیبانی کرد.
  • وایرشارک 3.6 آخرین شاخه انتشار بود که به‌طور رسمی از ویندوز ۳۲ بیتی پشتیبانی کرد.
  • وایرشارک 3.2 آخرین شاخه انتشار بود که به‌طور رسمی از Windows 7 و Windows Server 2008 R2 پشتیبانی کرد.
  • وایرشارک 2.2 آخرین شاخه انتشار بود که از Windows Vista و Windows Server 2008 (نسخه غیر R2) پشتیبانی کرد.
  • وایرشارک 1.12 آخرین شاخه انتشار بود که از Windows Server 2003 پشتیبانی کرد.
  • وایرشارک 1.10 آخرین شاخه انتشار بود که به‌طور رسمی از Windows XP پشتیبانی کرد.

برای جزئیات بیشتر به بخش چرخه عمر انتشار وایرشارک مراجعه کنید.

وایرشارک از macOS 11 و نسخه‌های بالاتر پشتیبانی می‌کند. مشابه ویندوز، نسخه‌های پشتیبانی‌شده macOS به کتابخانه‌های شخص ثالث و نیازمندی‌های شرکت اپل بستگی دارند.

  • وایرشارک 4.4 آخرین شاخه انتشار بود که از macOS 11 پشتیبانی کرد.
  • وایرشارک 4.2 آخرین شاخه انتشار بود که از macOS 10.14 پشتیبانی کرد.
  • وایرشارک 3.6 آخرین شاخه انتشار بود که از macOS 10.13 پشتیبانی کرد.
  • وایرشارک 3.4 آخرین شاخه انتشار بود که از macOS 10.12 پشتیبانی کرد.
  • وایرشارک 2.6 آخرین شاخه انتشار بود که از Mac OS X 10.6 و 10.7 و OS X 10.8 تا 10.11 پشتیبانی کرد.
  • وایرشارک 2.0 آخرین شاخه انتشار بود که از OS X روی پردازنده‌های ۳۲ بیتی اینتل پشتیبانی کرد.
  • وایرشارک 1.8 آخرین شاخه انتشار بود که از Mac OS X روی معماری PowerPC پشتیبانی کرد.

برای جزئیات بیشتر به بخش چرخه عمر انتشار وایرشارک مراجعه کنید.

نیازمندی‌های سیستم باید قابل مقایسه با مشخصات فهرست‌شده در بالا برای ویندوز باشد.

۱.۳.۳. سیستم‌های UNIX، لینوکس و BSD

Section titled “۱.۳.۳. سیستم‌های UNIX، لینوکس و BSD”

وایرشارک روی اکثر پلتفرم‌های UNIX و شبه‌یونیکس (UNIX-like) از جمله لینوکس و بیشتر توزیع‌های BSD اجرا می‌شود. نیازمندی‌های سیستم باید قابل مقایسه با مشخصات فهرست‌شده در بالا برای ویندوز باشد.

بسته‌های باینری (Binary Packages) برای اکثر سیستم‌های یونیکس و توزیع‌های لینوکس از جمله پلتفرم‌های زیر در دسترس هستند:

  • Alpine Linux
  • Arch Linux
  • Canonical Ubuntu
  • Debian GNU/Linux
  • FreeBSD
  • Gentoo Linux
  • HP-UX
  • NetBSD
  • OpenPKG
  • Oracle Solaris
  • Red Hat Enterprise Linux / CentOS / Fedora

اگر بسته باینری برای پلتفرم شما در دسترس نیست، می‌توانید کد منبع را دانلود کرده و تلاش کنید آن را کامپایل و بیلد (Build) نمایید. لطفاً تجربیات خود را به نشانی wireshark-dev[AT]wireshark.org گزارش دهید.

۱.۴. چرخه عمر انتشار (Release Life Cycle)

Section titled “۱.۴. چرخه عمر انتشار (Release Life Cycle)”

صفحه دانلود وایرشارک سه نوع نسخه منتشرشده را فهرست می‌کند: پایدار (Stable)، پایدار قدیمی (Old Stable) و توسعه (Development).

  • نسخه پایدار (Stable)، آخرین نسخه رسمی وایرشارک است. در بیشتر موارد، این همان نسخه‌ای است که باید از آن استفاده کنید.
  • نسخه پایدار قدیمی (Old Stable)، نسخه رسمی قدیمی‌تری از وایرشارک است که همچنان پشتیبانی می‌شود. ممکن است ملزم به استفاده از یکی از این نسخه‌ها باشید؛ برای نمونه اگر سازمان شما سیاست‌های سخت‌گیرانه‌ای برای تأیید نرم‌افزار داشته باشد.
  • نسخه توسعه (Development) برای آزمایش ویژگی‌های جدید استفاده می‌شود. اگر به یکی از آن ویژگی‌ها نیاز دارید، از این نسخه استفاده کنید.

طول عمر نسخه‌های Stable و Old Stable از دستورالعمل‌های زیر پیروی می‌کند:

  • در هر زمان معین، دست‌کم دو (و ترجیحاً دقیقاً دو) شاخه پشتیبانی خواهند شد.
  • هر نسخه باید حداقل به مدت ۱۸ ماه پشتیبانی شود. این پشتیبانی ممکن است تا ۲۴ یا ۳۰ ماه تمدید شود؛ برای مثال برای نسخه‌هایی که پیش از یک تغییر بزرگ منتشر می‌شوند.
  • پشتیبانی از نسخه X.Y زمانی به پایان می‌رسد که به پایان حداقل طول عمر خود برسد یا زمانی که نسخه X.Y+4 منتشر شود؛ هرکدام که دیرتر رخ دهد.

بسته به سرعت انتشار نسخه‌های اصلی و طول عمر آن‌ها، ممکن است علاوه بر شاخه‌های Stable و Old Stable، یک شاخه «Old Old Stable» نیز داشته باشیم.

برای اطلاعات مربوط به چرخه عمر پشتیبانی مختص هر نسخه، بخش برنامه‌ریزی پایان پشتیبانی را ببینید.

توضیحات مفصل‌تر را می‌توانید در سیاست انتشار (Release Policy) بیابید.

نسخه‌های منتشرشده وایرشارک در فهرست پستی wireshark-announce اطلاع‌رسانی می‌شوند. بررسی‌های خودکار برای نسخه‌های جدید را می‌توان با استفاده از یکی از فایل‌های Appcast ویندوز یا macOS ما انجام داد.

۱.۴.۲. شماره‌گذاری نسخه‌ها

Section titled “۱.۴.۲. شماره‌گذاری نسخه‌ها”

برای درک نحوه شماره‌گذاری نسخه‌های منتشرشده، توضیحات مربوط به شماره‌های انتشار (Release Numbers) را ببینید.

۱.۴.۳. برنامه‌ریزی انتشار

Section titled “۱.۴.۳. برنامه‌ریزی انتشار”

برای آگاهی از برنامه‌ریزی نسخه‌های پیش رو و محتوای پیشنهادی آن‌ها، به نقشه راه (Roadmap) مراجعه کنید.

یادداشت‌های انتشار (Release Notes) برای هر نسخه در سایت اصلی در دسترس هستند. همچنین اطلاعات نسخه (Version Info) (اجزای سازنده بیلد) برای نسخه‌های پیشین ویندوز موجود است.

گزارش تغییرات گیت (Git Change Log) اطلاعات خوبی درباره تغییرات هر نسخه ارائه می‌دهد:

تغییرات مربوط به نسخه‌های قدیمی‌تر در صفحات ویکی فهرست شده‌اند:

۱.۴.۵. برنامه‌ریزی پایان پشتیبانی (End of Support planning)

Section titled “۱.۴.۵. برنامه‌ریزی پایان پشتیبانی (End of Support planning)”

هر نسخه اصلی دست‌کم به مدت ۱۸ ماه پشتیبانی می‌شود. نکات اختصاصی مربوط به هر نسخه را می‌توانید در جدول زیر مشاهده کنید.

نسخه تاریخ انتشار پایدار پایان پشتیبانی نکات
5.0 نوامبر ۲۰۲۶ انتشار + ۱۸ ماه یا بیشتر پشتیبانی با انتشار نسخه 5.2.0 پایان می‌یابد.
4.6 ۸ اکتبر ۲۰۲۵ انتشار + ۱۸ ماه یا بیشتر آخرین نسخه دارای پشتیبانی رسمی از Windows 10. آخرین نسخه حامی Red Hat EL 8. آخرین نسخه حامی Qt 5. آخرین نسخه با شماره‌گذاری فرد برای توسعه / زوج برای پایدار. پشتیبانی با انتشار نسخه 5.1.0 پایان می‌یابد.
4.4 ۲۸ اوت ۲۰۲۴ انتشار + ۱۸ ماه یا بیشتر پشتیبانی با انتشار نسخه 5.0.0 پایان می‌یابد. آخرین نسخه حامی Windows 10 نسخه 1607 و Windows Server 2016. آخرین نسخه حامی macOS 11.
4.2 ۱۵ نوامبر ۲۰۲۳ ۸ اکتبر ۲۰۲۵ پشتیبانی با انتشار نسخه 4.6.0 پایان می‌یابد. آخرین نسخه حامی macOS 10.14 و 10.15.
4.0 ۴ اکتبر ۲۰۲۲ ۲۸ اوت ۲۰۲۴ آخرین نسخه حامی Windows 8.1 و Windows Server 2012.
3.6 ۲۲ نوامبر ۲۰۲۱ ۲۲ مه ۲۰۲۴ پشتیبانی بلندمدت (LTS). آخرین نسخه حامی ویندوز ۳۲ بیتی. آخرین نسخه حامی macOS 10.13. آخرین نسخه حامی Red Hat EL 7. آخرین نسخه حامی SUSE Linux ES 12. آخرین نسخه حامی Ubuntu Bionic (18.04LTS)
3.4 ۲۹ اکتبر ۲۰۲۰ ۷ سپتامبر ۲۰۲۲ آخرین نسخه حامی macOS 10.12.
3.2 ۱۸ دسامبر ۲۰۱۹ ۲۲ نوامبر ۲۰۲۱ آخرین نسخه حامی Windows 7 و Windows Server 2008 R2.
3.0 ۲۸ فوریه ۲۰۱۹ ۲۹ اکتبر ۲۰۲۰
2.6 ۱۸ آوریل ۲۰۱۸ ۱۸ اکتبر ۲۰۲۰ پشتیبانی بلندمدت (LTS). آخرین نسخه حامی GTK+‎ و Qt4. آخرین نسخه حامی Red Hat EL6. آخرین نسخه حامی Mac OS X 10.6 و 10.7 و OS X 10.8، 10.9، 10.10 و 10.11.
2.4 ۱۹ ژوئیه ۲۰۱۷ ۱۹ ژوئیه ۲۰۱۹ رابط کاربری GTK+‎ به‌طور پیش‌فرض غیرفعال شد.
2.2 ۷ سپتامبر ۲۰۱۶ ۷ سپتامبر ۲۰۱۸ آخرین نسخه حامی Windows Vista و Windows Server 2008 (نسخه غیر R2).
2.0 ۱۸ نوامبر ۲۰۱۵ ۱۸ نوامبر ۲۰۱۷ آخرین نسخه حامی OS X روی معماری ۳۲ بیتی x86.
1.12 ۳۱ ژوئیه ۲۰۱۴ ۳۱ ژوئیه ۲۰۱۶ آخرین نسخه‌ای که به‌طور پیش‌فرض از رابط گرافیکی GTK+‎ استفاده می‌کرد. آخرین نسخه حامی Windows Server 2003.
1.10 ۵ ژوئن ۲۰۱۳ ۵ ژوئن ۲۰۱۵ آخرین نسخه حامی Windows XP و بسته‌های U3.
1.8 ۲۱ ژوئن ۲۰۱۲ ۲۱ ژوئن ۲۰۱۴ آخرین نسخه حامی Mac OS X روی معماری PPC.
1.6 ۷ ژوئن ۲۰۱۱ ۷ ژوئن ۲۰۱۳ آخرین نسخه‌ای که روی Red Hat EL 5 کامپایل می‌شود.
1.4 ۳۰ اوت ۲۰۱۰ ۳۰ اوت ۲۰۱۲
1.2 ۱۵ ژوئن ۲۰۰۹ ۳۰ ژوئن ۲۰۱۱ آخرین نسخه حامی Windows 2000.
1.0 ۳۱ مارس ۲۰۰۸ ۳۰ سپتامبر ۲۰۱۰ آخرین نسخه حامی GTK+ 1.0.

پشتیبانی از ویندوز ۳۲ بیتی در تاریخ ۲۲ مه ۲۰۲۴ به پایان رسید. وایرشارک 3.6 آخرین نسخه‌ای است که از آن پشتیبانی می‌کند.

پشتیبانی از Windows 8.1 در تاریخ ۱۰ ژانویه ۲۰۲۳ به پایان رسید. وایرشارک 4.0 آخرین نسخه‌ای است که از آن پشتیبانی می‌کند.

پشتیبانی از Windows 7 در تاریخ ۱۴ ژانویه ۲۰۲۰ به پایان رسید. وایرشارک 3.2 آخرین نسخه‌ای است که از آن پشتیبانی می‌کند.

پشتیبانی از Windows Vista در تاریخ ۱۱ آوریل ۲۰۱۷ به پایان رسید. وایرشارک 2.2 آخرین نسخه‌ای است که از آن پشتیبانی می‌کند.

پشتیبانی از Windows XP در تاریخ ۸ آوریل ۲۰۱۴ به پایان رسید. وایرشارک 1.10 آخرین نسخه‌ای است که از آن پشتیبانی می‌کند.

۱.۵. تاریخچه مختصری از وایرشارک

Section titled “۱.۵. تاریخچه مختصری از وایرشارک”

در اواخر سال ۱۹۹۷، جرالد کومبز (Gerald Combs) به ابزاری برای ردیابی و یافتن مشکلات شبکه نیاز داشت و می‌خواست اطلاعات بیشتری درباره شبکه‌های کامپیوتری کسب کند؛ بنابراین شروع به نوشتن برنامه Ethereal (نام اولیه پروژه وایرشارک) به عنوان راهی برای حل هر دو مسئله کرد.

برنامه Ethereal پس از چندین وقفه در روند توسعه، سرانجام در ژوئیه ۱۹۹۸ با عنوان نسخه 0.2.0 منتشر شد. ظرف چند روز، وصله‌ها (Patches)، گزارش‌های باگ و پیام‌های دلگرم‌کننده سرازیر شدند و Ethereal در مسیر موفقیت قرار گرفت.

مدت کوتاهی پس از آن، گیلبرت رامیرز (Gilbert Ramirez) پتانسیل بالای آن را دید و یک کالبدشکاف (Dissector) سطح پایین به آن اهدا و اضافه کرد.

در اکتبر ۱۹۹۸، گای هریس (Guy Harris) به دنبال ابزاری بهتر از tcpview بود؛ بنابراین شروع به اعمال وصله‌ها و مشارکت در نوشتن کالبدشکاف‌ها برای Ethereal نمود.

در اواخر سال ۱۹۹۸، ریچارد شارپ (Richard Sharpe) که دوره‌های آموزشی TCP/IP برگزار می‌کرد، پتانسیل این ابزار را برای چنین دوره‌هایی دید و شروع به بررسی آن کرد تا ببیند آیا از پروتکل‌های مورد نیاز او پشتیبانی می‌کند یا خیر. اگرچه برنامه در آن زمان از پروتکل‌های مورد نیاز او پشتیبانی نمی‌کرد، اما پروتکل‌های جدید به سادگی قابل افزودن بودند. بنابراین او شروع به اهدای کالبدشکاف‌ها و ارسال وصله‌های نرم‌افزاری کرد.

فهرست افرادی که در این پروژه مشارکت کرده‌اند از آن زمان تاکنون بسیار طولانی شده است، و تقریباً تمام آن‌ها کار خود را با پروتکلی آغاز کردند که به آن نیاز داشتند اما وایرشارک هنوز از آن پشتیبانی نمی‌کرد. بنابراین آن‌ها یک کالبدشکاف موجود را کپی کرده و کد جدید را به تیم پروژه اهدا کردند.

در سال ۲۰۰۶، پروژه نقل مکان کرد و با نامی جدید دوباره متولد شد: وایرشارک (Wireshark).

در سال ۲۰۰۸، پس از ده سال توسعه، وایرشارک سرانجام به نسخه 1.0 رسید. این انتشار نخستین نسخه‌ای بود که با پیاده‌سازی حداقل ویژگی‌های لازم، کامل تلقی شد. انتشار آن با نخستین کنفرانس توسعه‌دهندگان و کاربران وایرشارک، موسوم به Sharkfest، هم‌زمان گردید.

در سال ۲۰۱۵، وایرشارک 2.0 منتشر شد که رابط کاربری جدیدی را به همراه داشت.

در سال ۲۰۲۳، وایرشارک به بنیاد وایرشارک (Wireshark Foundation) منتقل شد؛ یک سازمان غیرانتفاعی که تحت بخش 501(c)(3) قانون مالیات ایالات متحده فعالیت می‌کند. این بنیاد زیرساخت‌های پروژه را تأمین می‌کند، میزبان کنفرانس توسعه‌دهندگان و کاربران ما یعنی SharkFest است و آموزش شبکه در سطح پایین را ترویج می‌دهد.

۱.۶. توسعه و نگهداری وایرشارک

Section titled “۱.۶. توسعه و نگهداری وایرشارک”

وایرشارک در ابتدا توسط جرالد کومبز توسعه یافت. توسعه مستمر و نگهداری از وایرشارک توسط تیم وایرشارک انجام می‌شود؛ گروهی منعطف و مستقل از افراد که باگ‌ها را برطرف کرده و قابلیت‌های جدیدی ارائه می‌دهند.

همچنین تعداد بسیار زیادی از افراد، کالبدشکاف‌های پروتکل را به وایرشارک اهدا کرده‌اند و انتظار می‌رود این روند ادامه یابد. شما می‌توانید فهرست افرادی را که در کدهای وایرشارک مشارکت داشته‌اند، با بررسی کادر محاوره‌ای About در داخل برنامه وایرشارک، یا در صفحه نویسندگان (Authors) در وب‌سایت وایرشارک مشاهده کنید.

وایرشارک یک پروژه نرم‌افزاری متن‌باز است و تحت مجوز عمومی همگانی گنو (GPL) نسخه ۲ منتشر می‌شود. تمامی کدهای منبع به‌صورت رایگان تحت مجوز GPL در دسترس هستند. شما آزادید که وایرشارک را متناسب با نیازهای خود تغییر دهید و بسیار قدردان خواهیم بود اگر بهبودهای خود را به تیم وایرشارک بازگردانید و اهدا کنید.

شما با بازگرداندن بهبودهای خود به جامعه کاربری، از سه مزیت بهره‌مند می‌شوید:

  1. سایر افرادی که مشارکت‌های شما را مفید می‌یابند، قدردان آن‌ها خواهند بود و شما خواهید دانست که به همان شیوه‌ای که توسعه‌دهندگان وایرشارک به شما کمک کرده‌اند، به دیگران یاری رسانده‌اید.
  2. توسعه‌دهندگان وایرشارک می‌توانند تغییرات شما را بیش از پیش بهبود بخشند یا ویژگی‌های بیشتری را بر پایه کد شما پیاده‌سازی کنند، که این امر نیز می‌تواند به نفع شما باشد.
  3. نگهدارندگان و توسعه‌دهندگان وایرشارک کد شما را نگهداری خواهند کرد، در هنگام تغییر APIها یا سایر تغییرات آن را اصلاح می‌کنند و به‌طور کلی آن را با تحولات وایرشارک هماهنگ نگه می‌دارند. بنابراین هنگامی که وایرشارک به‌روزرسانی می‌شود (که اغلب اتفاق می‌افتد)، می‌توانید نسخه جدید وایرشارک را از وب‌سایت دریافت کنید و تغییرات شما بدون هیچ تلاش اضافی از سوی شما، از پیش در آن گنجانده شده است.

کد منبع وایرشارک و بسته‌های باینری برای برخی پلتفرم‌ها همگی در صفحه دانلود وب‌سایت وایرشارک در دسترس هستند: https://www.wireshark.org/download.html.

۱.۷. گزارش مشکلات و دریافت راهنمایی

Section titled “۱.۷. گزارش مشکلات و دریافت راهنمایی”

اگر با وایرشارک مشکلی دارید یا به کمک نیازمندید، چندین مکان وجود دارد که ممکن است برایتان جالب و راهگشا باشد (البته به غیر از همین راهنما).

اطلاعات مفید فراوانی را در صفحه اصلی وایرشارک به نشانی https://www.wireshark.org/ خواهید یافت.

ویکی وایرشارک به نشانی https://wiki.wireshark.org/ طیف گسترده‌ای از اطلاعات مرتبط با وایرشارک و به‌طور کلی ضبط بسته را فراهم می‌کند. در آنجا اطلاعات بسیاری را خواهید یافت که بخشی از این راهنمای کاربری نیستند. برای نمونه، شامل توضیحاتی درباره چگونگی ضبط ترافیک در یک شبکه سوئیچ‌شده (Switched Network)، تلاشی مستمر برای ساخت یک مرجع پروتکل، اطلاعات اختصاصی پروتکل‌ها و بسیاری موارد دیگر است.

و بهتر از همه اینکه، اگر مایل باشید دانش خود را درباره موضوعی خاص (شاید پروتکل شبکه‌ای که به خوبی می‌شناسید) به اشتراک بگذارید، می‌توانید صفحات ویکی را با مرورگر وب خود ویرایش کنید.

۱.۷.۳. سایت پرسش و پاسخ (Q&A Site)

Section titled “۱.۷.۳. سایت پرسش و پاسخ (Q&A Site)”

سایت پرسش و پاسخ وایرشارک به نشانی https://ask.wireshark.org/ منبعی را در اختیار می‌گذارد که در آن پرسش‌ها و پاسخ‌ها گرد هم می‌آیند. شما می‌توانید پرسش‌های مطرح‌شده قبلی را جستجو کنید و ببینید افرادی که درباره آن موضوع اطلاع داشته‌اند چه پاسخ‌هایی داده‌اند. پاسخ‌ها رتبه‌بندی می‌شوند، بنابراین می‌توانید به سادگی بهترین آن‌ها را انتخاب کنید. اگر پرسش شما پیش از این مطرح نشده است، می‌توانید خودتان آن را ارسال نمایید.

۱.۷.۴. پرسش‌های متداول (FAQ)

Section titled “۱.۷.۴. پرسش‌های متداول (FAQ)”

بخش پرسش‌های متداول (Frequently Asked Questions)، پرسش‌هایی که اغلب مطرح می‌شوند را به همراه پاسخ‌های متناظرشان فهرست می‌کند.

[Note]
پرسش‌های متداول (FAQ) را بخوانید

پیش از ارسال هرگونه ایمیل به فهرست‌های پستی زیر، حتماً بخش پرسش‌های متداول را مطالعه کنید. این بخش اغلب به پرسش‌هایی که ممکن است داشته باشید پاسخ می‌دهد. این کار در وقت شما و دیگران بسیار صرفه‌جویی خواهد کرد. به خاطر داشته باشید که افراد بسیار زیادی در این فهرست‌های پستی عضو هستند.

شما می‌توانید بخش پرسش‌های متداول را در داخل برنامه وایرشارک با کلیک روی گزینه منوی Help/Contents و انتخاب صفحه FAQ در پنجره محاوره‌ای نمایش‌داده‌شده بیابید.

یک نسخه آنلاین نیز در وب‌سایت وایرشارک به نشانی https://www.wireshark.org/faq.html در دسترس است. شاید این نسخه آنلاین را ترجیح دهید، چرا که معمولاً به‌روزتر است و استفاده از فرمت HTML آن آسان‌تر می‌باشد.

۱.۷.۵. فهرست‌های پستی (Mailing Lists)

Section titled “۱.۷.۵. فهرست‌های پستی (Mailing Lists)”

چندین فهرست پستی درباره موضوعات خاص وایرشارک در دسترس است:

  • wireshark-announce — اطلاعات مربوط به انتشار نسخه‌های جدید برنامه، که معمولاً حدوداً هر شش هفته یک‌بار منتشر می‌شوند.
  • wireshark-users — موضوعات مورد علاقه کاربران وایرشارک. افراد معمولاً پرسش‌هایی درباره نحوه استفاده از وایرشارک ارسال می‌کنند و دیگران (امیدوارانه) به آن‌ها پاسخ می‌دهند.
  • wireshark-dev — موضوعات مورد علاقه توسعه‌دهندگان وایرشارک. اگر می‌خواهید یک کالبدشکاف پروتکل توسعه دهید یا رابط کاربری را به‌روزرسانی کنید، به این فهرست بپیوندید.

شما می‌توانید از طریق وب‌سایت وایرشارک در هر یک از این فهرست‌ها مشترک شوید: https://www.wireshark.org/lists/. از آنجا، می‌توانید با کلیک روی دکمه Subscribe/Unsubscribe/Options در زیر عنوان فهرست مربوطه، فهرست پستی مورد نظر خود را برای عضویت انتخاب کنید. پیوندهای مربوط به بایگانی‌ها (Archives) نیز در همان صفحه قرار داده شده‌اند.

[Tip]
فهرست‌ها بایگانی می‌شوند

می‌توانید در بایگانی‌های فهرست پستی جستجو کنید تا ببینید آیا فردی قبلاً همین پرسش را مطرح کرده و احیاناً پاسخی دریافت کرده است یا خیر. به این ترتیب دیگر نیازی نیست منتظر بمانید تا کسی به پرسش شما پاسخ دهد.

[Note]
توجه

پیش از گزارش هرگونه مشکل، لطفاً اطمینان حاصل کنید که آخرین نسخه وایرشارک را نصب کرده‌اید.

هنگام گزارش مشکلات مربوط به وایرشارک، لطفاً اطلاعات زیر را ارائه دهید:

  1. شماره نسخه وایرشارک و کتابخانه‌های وابسته پیوندخورده با آن، مانند Qt یا GLib. می‌توانید این اطلاعات را از کادر About وایرشارک یا با دستور wireshark -v به دست آورید.
  2. اطلاعات مربوط به پلتفرمی که وایرشارک را روی آن اجرا می‌کنید (ویندوز، لینوکس و غیره، و ۳۲ بیتی، ۶۴ بیتی و غیره).
  3. شرح دقیقی از مشکل خود.
  4. اگر پیام خطا یا هشداری دریافت می‌کنید، متن آن پیام را (و همچنین چند خط قبل و بعد از آن را، در صورت وجود) کپی کنید تا دیگران بتوانند محلی که کارها در آن به مشکل خورده است را پیدا کنند. لطفاً عباراتی کلی مانند: «هنگام انجام کار x یک هشدار دریافت می‌کنم» ننویسید، زیرا این کار سرنخ خوبی از اینکه کجا را باید بررسی کرد به دست نمی‌دهد.
[Warning]
اطلاعات محرمانه ارسال نکنید!

اگر فایل‌های ضبط (Capture Files) را به فهرست‌های پستی ارسال می‌کنید، مطمئن شوید که حاوی هیچ‌گونه اطلاعات حساس یا محرمانه‌ای مانند گذرواژه‌ها یا اطلاعات هویتی شخصی (PII) نباشند. در بسیاری از موارد می‌توانید پیش از اشتراک‌گذاری یک فایل ضبط، از ابزاری مانند TraceWrangler برای پاک‌سازی و ناشناس‌سازی (Sanitize) آن استفاده کنید.

[Note]
فایل‌های حجیم ارسال نکنید

فایل‌های حجیم (بزرگ‌تر از ۱ مگابایت) را به فهرست‌های پستی ارسال نکنید. در عوض، یک لینک دانلود ارائه دهید. برای گزارش باگ‌ها و درخواست ویژگی‌های جدید، می‌توانید یک مورد (Issue) در GitLab Issues ایجاد کرده و فایل را در آنجا بارگذاری نمایید.

۱.۷.۷. گزارش‌های بهره‌گرفته از هوش مصنوعی (AI-assisted reports)

Section titled “۱.۷.۷. گزارش‌های بهره‌گرفته از هوش مصنوعی (AI-assisted reports)”

اگر از ابزارهای هوش مصنوعی برای کمک به یافتن یا نگارش پیش‌نویس گزارش باگ استفاده می‌کنید، لطفاً به این موضوع اشاره کنید و پیش از ارسال، مطمئن شوید که شخصاً مراحل و جزئیات را بررسی و راستی‌آزمایی کرده‌اید. گزارش‌هایی که صرفاً توسط هوش مصنوعی تولید شده باشند پشتیبانی نمی‌شوند و ممکن است بسته شوند؛ یک بررسی سریع انسانی، روند اولویت‌بندی و بررسی (Triage) را برای همه کارآمد نگه می‌دارد.

۱.۷.۸. گزارش کرش‌ها (Crashes) در پلتفرم‌های UNIX/Linux

Section titled “۱.۷.۸. گزارش کرش‌ها (Crashes) در پلتفرم‌های UNIX/Linux”

هنگام گزارش کرش‌های وایرشارک، بسیار مفید خواهد بود اگر اطلاعات ردیابی پشته (Traceback) را به همراه اطلاعات ذکرشده در بخش «گزارش مشکلات» ارسال کنید.

شما می‌توانید این اطلاعات ردیابی (Traceback) را با دستورات زیر در UNIX یا لینوکس به دست آورید (به علامت‌های بک‌تیک توجه کنید):

$ gdb `whereis wireshark | cut -f2 -d: | cut -d' ' -f2` core >& backtrace.txt
backtrace
^D

اگر برنامه gdb را در اختیار ندارید، باید دیباگر (اشکال‌زدای) سیستم‌عامل خود را بررسی کنید.

فایل backtrace.txt را به نشانی wireshark-dev[AT]wireshark.org ایمیل کنید.

۱.۷.۹. گزارش کرش‌ها در پلتفرم‌های ویندوز

Section titled “۱.۷.۹. گزارش کرش‌ها در پلتفرم‌های ویندوز”

توزیع‌های ویندوز حاوی فایل‌های نماد (Symbol Files یا همان .pdb) نیستند، زیرا این فایل‌ها بسیار حجیم‌اند. شما می‌توانید آن‌ها را به‌صورت جداگانه از نشانی https://www.wireshark.org/download/win64/all-versions/ دانلود کنید.

ترجمه فارسی Wireshark User's Guide — بر اساس نسخه 5.1.0تحت مجوز GNU GPL v2نسخه رسمی انگلیسی:wireshark.org